Mayın 17-də Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun On Üçüncü Sessiyasının (WUF13) ilk günü yeni təşəbbüs kimi Azərbaycanın sədrliyi ilə Yeni Şəhərsalma Proqramına dair nazirlər səviyyəsində görüşlə başlayıb.
Aktualinfo Media Qrup AZƏRTAC-a istinadən xəbər verir ki, tədbirdə Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun On Üçüncü Sessiyasının (WUF13) milli koordinatoru, Dövlət Şəhərsalma və Arxitektura Komitəsinin sədri Anar Quliyev çıxış edib. O bildirib ki, mənzil əslində sosial məsələ olmaqla qalmır, bu, iqlim məsələsidir, iqtisadi məsələdir, inkişaf və həmçinin insan şərəfi və ləyaqəti məsələsidir. Qeyd olunub ki, mənzil, eyni zamanda, təhsil, səhiyyə və güzəranla əlaqəli məsələdir: “Bütün dünyada şəhər əhalisinin durmadan artdığını görürük. Bu da istər-istəməz məskunlaşma, yerləşmə baxımından, iqlim dəyişikliyi ilə, eyni zamanda, infrastruktur üzərində təzyiqlə bağlı müəyyən çağırışlar yaradır. Bütün bunlar bir-biri ilə əlaqəli reallıqlardır ki, vahid həllər tələb edir. Bu baxımdan, mənzil məsələsinə yalnız tikinti, inşaat deyil, həmçinin ətraflı şəhər siyasəti kimi baxılmalıdır: bu sıraya torpaq istifadəsi, mobillik, infrastruktur, yaşıl məkanlar, iqtisadi, məhsuldarlıq və sosial vəhdət daxildir”.
Nazirlər görüşünün dünya forumunun əsas seqmentlərindən biri olduğunu qeyd edən A.Quliyev bildirib ki, o, forumun ilk sessiyalarından başlayaraq böyük bir yol keçərək, daha interaktiv və nəticə olan etibarlı platformaya çevrilib: “Yeni format bizə imkan verir ki, tək milli təcrübələri deyil, eyni zamanda, konkret həlləri, qabaqcıl təcrübəni və kollektiv, müştərək fəaliyyətlərimizi bir çox istiqamətlər üzrə – mənzil və məskunlaşma, şəhərsalma üzrə müzakirə edə bilək. Geniş şəkildə iştirak forumun əhəmiyyətinə dəlalət edir və digər tərəfdən BMT-nin Məskunlaşma Proqramı ilə qarşılıqlı etimad üzərində qurulmuş ümumi işimizi əks etdirir. Bugünkü görüş nazirlər üçün çox gözəl bir fürsətdir ki, əldə olmuş nailiyyətləri təhlil edək, qabaqcıl praktikanı müzakirə edək və eyni zamanda, qarşımızda olan problemləri nəzərdən keçirək”.
BMT-nin Məskunlaşma Proqramının (UN-Habitat) icraçı direktoru Anaklaudia Rossbax Azərbaycan hökumətinə Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun 13-cü Sessiyası (WUF13) çərçivəsində Yeni Şəhər Gündəliyi üzrə nazirlər görüşünün təşkilinə görə təşəkkürünü bildirib.
Anaklaudia Rossbax qeyd edib ki, 2026-cı il yalnız Yeni Şəhər Gündəliyinin icrasının yekunlarının qiymətləndirilməsi mərhələsi deyil, həm də inkişafın gələcək istiqamətinin müəyyən edilməsi üçün həlledici bir andır.
Milli siyasətlərin, şəhərsalma siyasətlərinin artıq geniş miqyasda əlaqələndirilmiş şəhərsalma aləti kimi təşəkkül tapmaqda olduğunu diqqətə çatdıran A.Rossbax deyib: “Bunu 160 ölkə ya qəbul edib, ya da şəhər siyasəti çərçivələrini milli inkişaf strategiyalarına inteqrasiya edib. Ölkələrin üçdə ikisindən çoxu milli mənzil siyasətini tətbiq edib və burada mənzillərin uyğunluğu, onların əlçatanlığı da xüsusilə vurğulanıb. Milli siyasətlər və dövlətlər könüllü olaraq hesabatlar dərc edib və burada yerli tədbirləri milli prioritet və qlobal öhdəliklərlə uzlaşdırıb. Burada münasib mənzillər də əsas məsələlərdən biridir”.
Nazirlər səviyyəsində görüşündə videomüraciəti zamanı Birləşmiş Millətlər Təşkilatında siyasət məsələləri üzrə Baş katibin müavini Qay Rayder yeni şəhərsalma gündəliyinin həyata keçirilməsi istiqamətində irəli sürülən təşəbbüslərin konkret mexanizmlərlə dəstəklənməsinin böyük əhəmiyyət daşıdığını diqqətə çatdırıb. Qeyd olunub ki, qarşıdakı 10 il urbanizasiya siyasətinin effektiv icrası baxımından həlledici mərhələ olacaq. Əsas məqsədlərdən biri əməkdaşlıq mexanizmlərinin gücləndirilməsi, yerli və regional idarəetmə orqanları arasında koordinasiyanın daha da artırılmasıdır.
Qay Rayder vurğulayıb ki, yeni şəhərsalma təşəbbüslərinin həyata keçirilməsi yalnız müzakirələrlə məhdudlaşmamalı, konkret nəticələrlə müşayiət olunmalıdır.
Polşanın BMT-dəki daimi nümayəndəsi Kriştof Şerski şəhərlərin davamlı şəkildə artan mürəkkəb çağırışlarla üzləşdiyini bildirib. Qeyd olunub ki, buna səbəb çatışmazlıqlar, keyfiyyət problemləridir. İqlim dəyişikliyi də infrastrukturlara, təbii ki, elementar xidmətlərə öz təsirini göstərir. Buna baxmayaraq, şəhərlər də imkanların, fürsətlərin, iqtisadi inkişafın, innovasiyanın və dayanıqlığın mərkəzi rolunu oynamaqda davam edir: “Biz çalışmalıyıq ki, şəhərsalmanın olduğu bütün yerlərdə sosial vəhdət, iqtisadi şanslar və dayanıqlıq hər kəs üçün bərabər olsun. Bugünkü təqvim də bizə bunu göstərir ki, şəhərlərdə dayanıqlılıq necə olmalıdır. Çünki təbiətin də bizə bəzi sürprizləri ola bilər. Yeni şəhərsalma təqviminin həyata keçirilməsi sadəcə hökumətlər səviyyəsində deyil, yerli hakimiyyət orqanları səviyyəsində də olmalıdır”.
BMT-nin Məskunlaşma Proqramının (UN-Habitat) Assambleyasının fəaliyyətdə olan prezidenti, Malayziyanın mənzil və yerli idarəetmə naziri Nga Kor Minq yalnız qlobal mesajlar verməklə kifayətlənməməyi vurğulayıb: “Yeni şəhərsalma gündəliyini yerlərdə tətbiq etməli, real nəticələr əldə etməliyik. Bunun üçün həm dövlət, həm də yerli səviyyədə koordinasiyalı fəaliyyət vacibdir”.
Nazir qeyd edib ki, qarşıdakı 10 il urbanizasiya siyasətinin uğurlu icrası baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu dövrdə yüksəksəviyyəli görüşlərin keçirilməsi, mühüm təşəbbüslərin irəli sürülməsi və konkret fəaliyyət planlarının hazırlanması prioritetlərdən biri olacaq.
