Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyevin 2026-cı il iyulun 31-də Qırğızıstan Respublikasınahəyata keçirdiyi dövlət səfəri və səfər çərçivəsində QırğızRespublikasının Prezidenti Sadır Japarov ilə keçirdiyigörüşdən sonra mətbuata verdiyi bəyanatAzərbaycan–Qırğızıstan münasibətlərinin inkişafında yeni strateji mərhələnin başlandığını nümayiş etdirdi. Dövlətbaşçısının səsləndirdiyi fikirlər yalnız iki dost və qardaş ölkəarasında əməkdaşlığın cari vəziyyətini deyil, eyni zamandaTürk dünyasının inteqrasiyası, regional təhlükəsizlik, iqtisadiəməkdaşlıq, nəqliyyat-kommunikasiya əlaqələrinin inkişafı vəbeynəlxalq münasibətlər sistemində formalaşan yeni geosiyasi reallıqlar baxımından mühüm siyasi əhəmiyyətdaşıyır.
Prezident cənab İlham Əliyev bəyanatında vurğuladı ki, Azərbaycan ilə Qırğızıstan arasında münasibətlər son illərərzində dinamik inkişaf edərək keyfiyyətcə yeni mərhələyəyüksəlmişdir. Dövlətlər arasında mövcud olan qarşılıqlıetimad, səmimi dostluq və qardaşlıq münasibətləri artıqmüttəfiqlik səviyyəsinə çatmışdır. Bu, dövlətlərarasıəməkdaşlığın ən yüksək forması olmaqla yanaşı, tərəflərinbir-birinin milli maraqlarına hörmətlə yanaşdığını, beynəlxalqməsələlərdə ortaq mövqedən çıxış etdiyini və gələcəkinkişafı vahid strateji baxış əsasında qurduğunu göstərir.
Dövlət başçısı qeyd etdi ki, son illər ərzində Azərbaycanvə Qırğızıstan prezidentləri arasında intensiv siyasi dialoqformalaşmış, yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlər, Dövlətlərarası Şuranın fəaliyyəti və imzalanmış mühümsənədlər əməkdaşlığın institusional əsaslarını daha da möhkəmləndirmişdir. Bu gün iki ölkə arasında əlaqələr siyasisahə ilə məhdudlaşmır, iqtisadiyyat, investisiya, nəqliyyat, enerji, təhsil, elm, mədəniyyət və humanitar əməkdaşlıqistiqamətlərində də ardıcıl şəkildə inkişaf edir.
Prezident cənab İlham Əliyevin bəyanatında iqtisadiəməkdaşlığın genişləndirilməsi əsas prioritetlərdən biri kimiqiymətləndirildi. Bu baxımdan Azərbaycan–Qırğızıstanİnkişaf Fondunun nizamnamə kapitalının artırılması ilə bağlıqəbul edilən qərar xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Dövlət başçısıbildirdi ki, fond vasitəsilə sənaye, kənd təsərrüfatı, logistika, infrastruktur və digər sahələrdə birgə investisiya layihələrininhəyata keçirilməsi, yeni istehsal müəssisələrinin yaradılması, sahibkarlığın inkişafı və məşğulluğun artırılması üçün genişimkanlar yaranacaq. Bu qərar iki ölkənin iqtisadi əlaqələrinindaha da möhkəmlənməsinə, qarşılıqlı investisiyalarınartmasına və regional iqtisadi inteqrasiyanın dərinləşməsinəmühüm töhfə verəcək.
Bəyanatda nəqliyyat və logistika sahəsində əməkdaşlığınperspektivlərinə də xüsusi diqqət yetirildi. Prezident cənabİlham Əliyev vurğuladı ki, Azərbaycanın son illərdə həyatakeçirdiyi irimiqyaslı nəqliyyat və infrastruktur layihələriölkəmizi Avrasiyanın mühüm tranzit və logistikamərkəzlərindən birinə çevirmişdir. Xüsusilə Orta Dəhlizinbeynəlxalq əhəmiyyətinin artdığı indiki şəraitdə AzərbaycanMərkəzi Asiya ölkələrinin Avropa bazarlarına çıxışı üçünetibarlı və təhlükəsiz marşrut təqdim edir. Bu baxımdanQırğızıstan ilə nəqliyyat-logistika sahəsində əməkdaşlığıngenişləndirilməsi təkcə iki ölkə üçün deyil, bütövlükdəregionun iqtisadi inkişafı və ticarət əlaqələrinin genişlənməsibaxımından strateji əhəmiyyət kəsb edir.
Prezident cənab İlham Əliyev çıxışında Türk DövlətləriTəşkilatının fəaliyyətinə də xüsusi toxunaraq bildirdi ki, ortaqtarix, dil, mədəniyyət və milli-mənəvi dəyərlər Türk dövlətlərini birləşdirən əsas amillərdir. Bununla yanaşı, müasir dövrdə iqtisadi əməkdaşlıq, enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat layihələri və beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsindəqarşılıqlı fəaliyyət Türk dünyasının inteqrasiyasını daha da sürətləndirir. Azərbaycan bu prosesdə təşəbbüskar dövlətkimi çıxış edir və Türk Dövlətləri Təşkilatının beynəlxalqnüfuzunun artmasına mühüm töhfələr verir.
Dövlət başçısı qeyd etdi ki, Azərbaycan və Qırğızıstanbeynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində daim bir-birinin mövqeyinidəstəkləyir. BMT, Türk Dövlətləri Təşkilatı, İslam ƏməkdaşlıqTəşkilatı və digər beynəlxalq platformalarda nümayiş etdirilənhəmrəylik dövlətlərin suverenliyinə, ərazi bütövlüyünə vəbeynəlxalq hüququn fundamental prinsiplərinə hörmətin bariznümunəsidir. Bu qarşılıqlı dəstək regionda sabitliyin vətəhlükəsizliyin möhkəmləndirilməsinə, eləcə də çoxtərəfliəməkdaşlığın inkişafına mühüm töhfə verir.
Prezident cənab İlham Əliyev bəyanatında işğaldan azadedilmiş ərazilərdə həyata keçirilən bərpa və yenidənqurmaişlərinə də toxundu. O, Qırğızıstanın Azərbaycanın Qarabağvə Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonlarında həyata keçirilənquruculuq prosesinə verdiyi dəstəyi yüksək qiymətləndirərəkbunu iki qardaş xalq arasında həmrəyliyin və qarşılıqlıetimadın bariz nümunəsi kimi dəyərləndirdi. Ağdamşəhərində inşa edilmiş Aykol Manas adına məktəb dostluğunvə Türk dünyasının birliyinin rəmzi kimi xüsusi əhəmiyyətdaşıyır.
Səfər çərçivəsində əldə olunmuş razılaşmalar vəimzalanmış sənədlər göstərir ki, Azərbaycan ilə Qırğızıstanarasında əməkdaşlıq gələcəkdə daha da genişlənəcək. Xüsusilə sənaye kooperasiyası, rəqəmsal texnologiyalar, yaşıl enerji, kənd təsərrüfatı, su ehtiyatlarının idarə olunması, turizm, təhsil və innovasiya sahələrində birgə layihələrinhəyata keçirilməsi iki ölkənin iqtisadi potensialının dahasəmərəli reallaşdırılmasına xidmət edəcək.
Prezident cənab İlham Əliyevin mətbuata verdiyi bəyanatbir daha nümayiş etdirdi ki, Azərbaycan müasir beynəlxalqmünasibətlər sistemində etibarlı tərəfdaş, təşəbbüskar dövlətvə regional əməkdaşlığın aparıcı iştirakçılarından biridir. Ölkəmizin həyata keçirdiyi müstəqil və praqmatik xaricisiyasət nəticəsində Azərbaycan Cənubi Qafqaz ilə MərkəziAsiya arasında strateji körpü rolunu daha da möhkəmləndirmiş, Türk dünyasının siyasi və iqtisadiinteqrasiyasında aparıcı mövqe qazanmışdır.
Qırğızıstana dövlət səfəri zamanı səsləndirilən siyasimesajlar göstərdi ki, Azərbaycan–Qırğızıstanmünasibətlərinin gələcəyi qarşılıqlı etimad, bərabərhüquqlutərəfdaşlıq və ortaq strateji maraqlar üzərində qurulur. Bu münasibətlər yalnız ikitərəfli əməkdaşlığın inkişafına deyil, həm də Türk dünyasının həmrəyliyinin güclənməsinə, Orta Dəhlizin beynəlxalq əhəmiyyətinin artmasına, regional iqtisadi inteqrasiyanın dərinləşməsinə və Avrasiyaməkanında yeni əməkdaşlıq modelinin formalaşmasınamühüm töhfə verir.
Prezident cənab İlham Əliyevin bu səfəri və mətbuataverdiyi bəyanat bir daha təsdiq etdi ki, Azərbaycan qlobal vəregional proseslərdə fəal iştirak edən, təşəbbüsləri iləbeynəlxalq əməkdaşlığa yeni məzmun qazandıran, Türk dünyasının birliyini və ortaq maraqlarını ardıcıl şəkildəmüdafiə edən nüfuzlu dövlətdir. Bu siyasət ölkəmizinbeynəlxalq mövqeyini daha da gücləndirir, regionda sülhün, sabitliyin və davamlı inkişafın təmin olunmasına mühümtöhfə verir.
Kamran Quliyev,
YAP Yasamal rayon “Moskva pr. 67” ünvanı (ADSEA) üzrə ərazi partiya təşkilatının sədr müavini
