Regional sülh və təhlükəsizlik beynəlxalq münasibətlər sisteminindayanıqlı inkişafını təmin edən əsas şərtlərdəndir. Dövlətlər arasındaetimadın möhkəmləndirilməsi, beynəlxalq hüquq normalarına hörmət vədiplomatik dialoqun davamlılığı regional sabitliyin təmin olunmasındamühüm rol oynayır. Cənubi Qafqaz regionu geosiyasi mövqeyi, enerjivə nəqliyyat marşrutları, eləcə də beynəlxalq iqtisadi əlaqələrbaxımından strateji əhəmiyyətə malikdir. Azərbaycan Respublikasınınregional təhlükəsizliyin möhkəmləndirilməsi və davamlı sülhün təminolunması istiqamətində həyata keçirdiyi xarici siyasət bu baxımdanxüsusi əhəmiyyət daşıyır. Böyük Britaniya ilə Strateji Tərəfdaşlıqhaqqında Birgə Bəyannamədə regional sülh və sabitliyindəstəklənməsinin əsas əməkdaşlıq istiqamətlərindən biri kimi müəyyənedilməsi bu proseslərə beynəlxalq tərəfdaşlıq çərçivəsində yanaşmanınnümunəsidir.
Bəyannamədə BMT Nizamnaməsinə və beynəlxalq hüququnprinsiplərinə, xüsusilə dövlətlərin suverenliyinə, müstəqilliyinə və ərazibütövlüyünə hörmət məsələlərinə sadiqlik bir daha təsdiq olunur. Buprinsiplər beynəlxalq münasibətlər sistemində hüquqi bərabərliyin vədövlətlərarası münasibətlərin legitim əsaslarının qorunması baxımındanfundamental əhəmiyyət daşıyır. Sənəddə 8 avqust 2025-ci il tarixliVaşinqton Sülh Zirvəsi Bəyannaməsinin əhəmiyyətinin vurğulanması vəAzərbaycan-Ermənistan münasibətlərinin normallaşdırılmasıistiqamətində atılan addımların qeyd edilməsi də diqqətəlayiqdir. BöyükBritaniyanın ikitərəfli dialoq vasitəsilə regionda davamlı sülhə nailolmaq səylərinə dəstəyini təsdiqləməsi diplomatik münasibətlərinregional proseslərlə əlaqəsini nümayiş etdirir.
Regional sabitliyin möhkəmləndirilməsi yalnız siyasi bəyanatlarla deyil, həm də iqtisadi inteqrasiya, nəqliyyat əlaqələri və qarşılıqlı investisiyalayihələri vasitəsilə təmin oluna bilər. Bu baxımdan, Bəyannamədə OrtaDəhlizin inkişafı, sərhədyanı ticarət, infrastruktur layihələri və enerjitəhlükəsizliyi məsələlərinə yer ayrılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. İqtisadi əlaqələrin genişlənməsi dövlətlər arasında qarşılıqlı maraqlarınartmasına, regional əməkdaşlıq mühitinin formalaşmasına vəuzunmüddətli sabitliyin iqtisadi əsaslarının möhkəmləndirilməsinə şəraityaradır. Eyni zamanda müdafiə və təhlükəsizlik sahəsindəkoordinasiyanın gücləndirilməsi ümumi təhdidlərin qarşısınınalınmasına və institusional dayanıqlılığın inkişafına xidmət edir.
Nəticə etibarilə, Azərbaycan və Böyük Britaniya arasında StratejiTərəfdaşlıq haqqında Birgə Bəyannamə regional sülhün vətəhlükəsizliyin möhkəmləndirilməsinə yönəlmiş əməkdaşlıqmexanizmlərinin inkişafı baxımından mühüm sənəddir. Siyasi dialoq, iqtisadi əlaqələr, enerji təhlükəsizliyi və nəqliyyat infrastrukturu kimiistiqamətlərin vahid strateji çərçivədə birləşdirilməsi regionunuzunmüddətli inkişafı üçün yeni imkanlar yaradır. Azərbaycanbeynəlxalq tərəfdaşları ilə əməkdaşlıq vasitəsilə regional sabitliyinmöhkəmləndirilməsinə və konstruktiv diplomatik münasibətlərininkişafına töhfə vermək imkanlarını genişləndirir. Bu baxımdan, Bəyannamə yalnız ikitərəfli münasibətlərin deyil, daha geniş regionaləməkdaşlıq mühitinin inkişafı üçün də əhəmiyyətli siyasi sənəd hesabedilə bilər.
Vüsalə Cəfərova,
YAP Xəzər rayon təşkilatının fəalı
